TƯỞNG MỆT MỎI, CHOÁNG VÁNG LÀ DO TUỔI GIÀ, CỤ BÀ 72 TUỔI PHÁT HIỆN SUY NÚT XOANG

Những cơn chóng mặt, choáng váng, mệt mỏi, khó thở ở người lớn tuổi đôi khi bị xem là biểu hiện bình thường của quá trình lão hóa. Tuy nhiên, đây có thể là dấu hiệu của rối loạn nhịp chậm – tình trạng khiến tim đập quá chậm, không đáp ứng đủ nhu cầu hoạt động của cơ thể. Mới đây, các bác sĩ khoa Nội Tim Mạch 1 đã đặt máy tạo nhịp tim vĩnh viễn cho cụ bà 72 tuổi bị suy nút xoang với các biểu hiện triệu chứng điển hình. 

Những cơn mệt mỏi, khó thở cứ tưởng do tuổi già

Suốt vài tháng nay, bà Đ. (72 tuổi, Hóc Môn) thường xuyên xuất hiện những cơn đau ngực, khó thở, kèm cảm giác mệt mỏi và giảm khả năng gắng sức. Có những lúc nhịp tim đập bất thường khiến bà mệt lả, phải nằm nghỉ một lúc mới dần hồi phục. Cho rằng những triệu chứng này có thể chỉ là biểu hiện của tuổi già, bà Đ. không đi khám. Chỉ đến khi các cơn bất thường xuất hiện ngày càng nhiều, ảnh hưởng rõ rệt đến sinh hoạt, gia đình mới đưa bà đến Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á thăm khám.

Tại đây, các bác sĩ Khoa Nội Tim mạch 1 chỉ định theo dõi điện tim bằng Holter điện tim 24 giờ. Kết quả ghi nhận bệnh nhân bị suy nút xoang, nhịp tim chậm rõ rệt, có thời điểm giảm xuống chỉ còn khoảng 35 lần/phút, nhịp tim bình quân trong ngày dưới 50 lần/phút.

Bác sĩ thăm khám kiểm tra sau đặt máy điều trị suy nút xoang

Ở người trưởng thành khỏe mạnh, nhịp tim lúc nghỉ thường khoảng 60–100 lần/phút và có thể thay đổi tùy theo trạng thái hoạt động của cơ thể. Bình thường, khi chúng ta gắng sức, nút xoang sẽ phát điện nhanh hơn để tim tăng nhịp, đáp ứng nhu cầu của cơ thể. Khi nghỉ ngơi, nút xoang sẽ phát điện chậm lại. Nhưng ở người bị suy nút xoang, bộ phát điện này hoạt động không còn tốt, khiến tim không tạo ra được nhịp đập phù hợp với nhu cầu của cơ thể. Vì vậy, người bệnh có thể thường xuyên cảm thấy mệt, hụt hơi, giảm khả năng gắng sức, chóng mặt, choáng váng, tối sầm mặt hoặc thậm chí ngất xỉu. 

Suy nút xoang là gì?

Nút xoang có thể hình dung như máy phát điện chính trong hệ thống tạo điện trong tim mỗi người. Đây là nơi phát ra các tín hiệu điện khởi đầu mỗi nhịp tim và điều chỉnh tốc độ hoạt động của tim theo nhu cầu cơ thể. Khi cơ thể vận động, nút xoang sẽ phát tín hiệu nhanh hơn để tim tăng nhịp. Khi nghỉ ngơi hoặc ngủ, tín hiệu này chậm lại.

Ở người bị suy nút xoang, chức năng của máy phát điện này bị suy giảm, hệ thống điện khi đó không đủ để cung cấp cho máy bơm hoạt động ổn định nhịp tim. Tim có thể đập quá chậm hoặc xuất hiện những khoảng ngừng nhịp, khiến lượng máu cung cấp lên não và các cơ quan không đáp ứng đầy đủ nhu cầu.

Đáng lưu ý, các triệu chứng của suy nút xoang không phải lúc nào cũng biểu hiện rõ ràng. Ở người lớn tuổi, chúng có thể chỉ là những cơn mệt mỏi thoáng qua, chóng mặt hoặc giảm khả năng vận động, rất dễ chủ quan cho rằng chỉ là biểu hiện của tuổi tác.

Khi bị suy nút xoang, người bệnh có thể gặp:

• Mệt mỏi kéo dài hoặc nhanh mệt khi vận động
• Khó thở, giảm khả năng gắng sức
• Chóng mặt, choáng váng, xây xẩm
• Tối sầm mặt, cảm giác sắp ngất
• Ngất hoặc mất ý thức thoáng qua
• Hồi hộp, đánh trống ngực do nhịp tim bất thường
• Đau hoặc khó chịu vùng ngực trong một số trường hợp.

Đặc biệt, ngất ở người cao tuổi không nên mặc định là do tuổi già. Nếu xảy ra đột ngột, người bệnh có thể bị té ngã, chấn thương, thậm chí gặp những biến cố nguy hiểm. 

Đặt máy tạo nhịp vĩnh viễn – hỗ trợ trái tim duy trì nhịp đập phù hợp

Với những bệnh nhân suy nút xoang có triệu chứng rõ ràng do nhịp tim quá chậm và không đáp ứng phù hợp với điều trị nội khoa, máy tạo nhịp tim vĩnh viễn có thể được chỉ định.

Trường hợp bà Đ. có nhiều bệnh lý nền như tăng huyết áp, rối loạn lipid máu, đồng thời bị suy tim kéo dài. Tình trạng nhịp tim quá chậm ở bà khiến việc điều trị bằng thuốc không mang lại hiệu quả phù hợp. Sau khi đánh giá toàn diện, các bác sĩ khoa Nội Tim Mạch 1 quyết định cấy máy tạo nhịp tim vĩnh viễn cho bệnh nhân.

Máy tạo nhịp có thể được hiểu đơn giản là một “bộ phát nhịp hỗ trợ” cho trái tim. Hệ thống gồm bộ phát xung được đặt dưới da vùng ngực và các dây điện cực đưa vào buồng tim.

Khi tim vẫn tự tạo được nhịp đáp ứng nhu cầu cơ thể, máy chủ yếu theo dõi và không cần phát xung liên tục. Khi phát hiện nhịp tim xuống quá thấp, máy sẽ phát tín hiệu điện để hỗ trợ duy trì tần số tim phù hợp. Nhờ đó, việc điều trị có thể giúp cải thiện các triệu chứng do nhịp tim chậm và nâng cao chất lượng cuộc sống cho người bệnh cũng như phòng ngừa đột tử.

ThS. BS Vũ Xuân Quang – Khoa Nội Tim Mạch 1 BVĐK Xuyên Á cho biết: “Ở trường hợp bà Đ., việc cấy máy tạo nhịp cũng gặp không ít thách thức do bệnh nhân đã suy tim trong thời gian dài, buồng tim có tình trạng giãn. Khi cấu trúc buồng tim thay đổi, việc xác định vị trí thích hợp để đặt điện cực có thể khó khăn hơn. Ê-kíp phải tìm vị trí cơ tim phù hợp để điện cực có thể dẫn truyền tín hiệu hiệu quả và duy trì hoạt động ổn định trong thời gian dài.”

Sau khi cấy máy tạo nhịp, người bệnh vẫn cần tái khám định kỳ. Bác sĩ sẽ kiểm tra hoạt động của máy, tình trạng dây điện cực, theo dõi các rối loạn nhịp nếu có và đánh giá thời lượng pin để chủ động lên kế hoạch thay thế khi cần thiết.

Đừng nhầm mệt mỏi, chóng mặt ở người lớn tuổi là do già yếu

Suy nút xoang thường gặp hơn ở người lớn tuổi do những thay đổi của quá trình lão hóa. Tuy nhiên, điều đáng lưu ý là các biểu hiện ban đầu có thể rất mơ hồ.

Một người cao tuổi thường xuyên mệt mỏi, đi bộ một đoạn ngắn đã thấy hụt hơi, hay chóng mặt khi đứng lên, có những cơn tối sầm mặt, đánh trống ngực hoặc từng ngất nhưng chỉ nghĩ “già rồi nên yếu” có thể đang bỏ qua một vấn đề tim mạch cần được kiểm tra.

Một người cao tuổi thường xuyên mệt mỏi, chỉ đi bộ một đoạn ngắn đã thấy hụt hơi, hay chóng mặt, tối sầm mặt, đánh trống ngực hoặc từng ngất nhưng chỉ nghĩ  “già rồi nên yếu”  có thể đang bỏ qua một vấn đề tim mạch cần được kiểm tra. Không phải mọi cơn chóng mặt, mệt mỏi hay choáng váng ở người lớn tuổi đều là biểu hiện bình thường của tuổi tác. Đặc biệt, nếu các triệu chứng xuất hiện lặp đi lặp lại hoặc ngày càng tăng, người bệnh cần được thăm khám để tìm nguyên nhân. 

Phát hiện sớm rối loạn nhịp tim giúp bác sĩ đánh giá đúng mức độ nguy hiểm và lựa chọn phương pháp điều trị phù hợp, hạn chế nguy cơ biến chứng và những tai nạn do ngất, choáng đột ngột gây ra.

Hình ảnh vết mổ

Để được tư vấn và đặt lịch khám các bệnh lý tại Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á, quý khách có thể liên hệ:

Facebook: BVXA – Bệnh Viện Đa Khoa Xuyên Á Tây Ninh

–