BÁC SĨ BẬT BÁO ĐỘNG ĐỎ, KHÔNG CHỜ NGƯỜI NHÀ ĐỂ CỨU BỆNH NHÂN NGUY KỊCH

Một vết dao đâm vào vùng thượng đòn đã khiến nam thanh niên 25 tuổi bị đứt hoàn toàn động mạch dưới đòn, mất gần 4 lít máu. Nhờ kích hoạt báo động đỏ cấp cứu kịp thời cùng sự phối hợp chuyên nghiệp của nhiều chuyên khoa, các bác sĩ Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á đã cứu bệnh nhân qua cơn nguy kịch.

Vết thương nguy hiểm tại vùng thượng đòn khiến nam thanh niên rơi vào nguy kịch 

Anh H. (25 tuổi, ngụ Củ Chi) không may bị dao gọt trái cây đâm vào vùng thượng đòn trong lúc đùa giỡn. Ngay lập tức, anh bị đau ngực dữ dội, đau đầu, chóng mặt, vật vã. Anh nhanh chóng được đưa đến Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á cấp cứu.

Ngay khi tiếp nhận tại Khoa Cấp Cứu, các bác sĩ nhận thấy bệnh nhân trong tình trạng rất nguy kịch: huyết áp tụt sâu, mạch nhanh, có biểu hiện mất máu cấp. Với vị trí đặc thù của vết thương, các bác sĩ nghi ngờ bệnh nhân có thể bị tổn thương mạch máu lớn, đặc biệt là động mạch dưới đòn.

Đây là tình huống cấp cứu tối khẩn. Bên cạnh xử trí vết thương bên ngoài, các bác sĩ nhanh chóng kích hoạt quy trình báo động đỏ nội viện, huy động các chuyên khoa liên quan để vừa đánh giá nhanh mức độ tổn thương, vừa chuẩn bị phương án phẫu thuật và hồi sức tích cực.

Kết quả chụp X-quang cho thấy lượng máu trong khoang màng phổi rất nhiều, gây chèn ép và làm xẹp gần như toàn bộ phổi. Trước nguy cơ bệnh nhân tiếp tục mất máu và diễn tiến đến sốc mất máu, ê-kíp nhanh chóng chuyển bệnh nhân lên phòng mổ để mở ngực cấp cứu, thám sát và kiểm soát nguồn chảy máu.

Mặc dù thời điểm nhập viện không có người thân đi cùng để thực hiện các thủ tục theo quy định, nhưng trước tiên lượng nguy kịch, các bác sĩ đã ưu tiên cứu tính mạng người bệnh.

Gần 4 lít máu trong lồng ngực và động mạch dưới đòn bị đứt đôi

Trong quá trình phẫu thuật, các bác sĩ khoa Phẫu thuật Tim mạch và Lồng ngực ghi nhận lượng máu trong khoang ngực rất lớn, gần 4 lít. Nguyên nhân được xác định là  động mạch dưới đòn bị đứt hoàn toàn do vết thương xuyên thấu.

Ê-kíp phẫu thuật lập tức tiến hành các biện pháp kiểm soát và cầm máu khẩn cấp, đồng thời truyền máu tích cực để duy trì huyết động. Song song với việc cầm máu, các bác sĩ phải xử trí thương tổn động mạch dưới đòn, tái lập lưu thông mạch máu đến cánh tay nhằm bảo tồn chức năng chi thể.

Động mạch dưới đòn bị đứt

BS.CKI Hồ Huỳnh Anh Hùng – Phó trưởng khoa Phẫu thuật Tim mạch và Lồng ngực cho biết: “Đây là tổn thương đặc biệt nguy hiểm, bởi vùng thượng đòn phải là nơi chứa mạch máu rất quan trọng, gồm động mạch dưới đòn và tĩnh mạch dưới đòn, đảm nhiệm việc đưa máu đến chi trên. Vùng này có tĩnh mạch và động mạch đi sát ngay sau xương đòn nên khi có vết thương đâm vào rất dễ gây tổn thương. Khi bị đứt động mạch dưới đòn, bệnh nhân sẽ mất máu rất nhanh, máu chảy ngược vào khoang màng phổi, dẫn đến nguy cơ tử vong.”

Trường hợp của bệnh nhân H. càng phức tạp hơn khi các bác sĩ phát hiện bệnh nhân có bất thường về giải phẫu động mạch dưới đòn. Tình trạng động mạch dưới đòn của bệnh nhân không xuất phát từ thân cánh tay đầu như thông thường, mà xuất phát từ quai động mạch chủ và đi sâu vào trong cơ. Sự khác biệt về giải phẫu khiến việc tiếp cận, kiểm soát điểm chảy máu và xử trí tổn thương trở nên khó khăn hơn.

Sau 6 giờ căng thẳng, các bác sĩ kiểm soát được tình trạng chảy máu, tái lập tuần hoàn mạch máu và đưa bệnh nhân qua cơn nguy kịch.

Sau 2 tuần điều trị tích cực, hiện tại sức khỏe bệnh nhân ổn định, mạch ở cánh tay rõ, tay không yếu liệt và tiếp tục được hướng dẫn tập vật lý trị liệu phục hồi chức năng.

Yếu tố quyết định thành công của ca bệnh không chỉ nằm ở trang thiết bị mà còn ở khả năng nhận diện nhanh nguy cơ, kinh nghiệm phẫu thuật và sự phối hợp nhịp nhàng giữa các ê-kíp Cấp cứu, Phẫu thuật tim mạch lồng ngực, Gây mê hồi sức,…

Việc kích hoạt báo động đỏ ngay từ khoa Cấp Cứu đã giúp rút ngắn thời gian từ khi bệnh nhân nhập viện đến khi được hội chẩn, hồi sức và đưa vào phòng mổ. Sự phối hợp đa chuyên khoa đã giúp các bác sĩ đồng thời giải quyết nhiều vấn đề sống còn cho người bệnh, kịp thời cứu người bệnh khỏi cửa tử thần. 

Vết mổ của bệnh nhân

Vì sao vết thương vùng thượng đòn đặc biệt nguy hiểm?

Chia sẻ thêm về mức độ nguy hiểm của vết thương vùng thượng đòn, BS.CKI Hồ Huỳnh Anh Hùng cho biết, vùng thượng đòn là một khu vực đặc biệt quan trọng về mặt giải phẫu. Vùng này là phần lõm nằm ngay phía trên xương đòn, gần sát gốc cổ, nơi có các mạch máu lớn như động mạch dưới đòn và tĩnh mạch dưới đòn. Các mạch máu này nằm sát phía sau xương đòn nên một vật sắc nhọn như dao, kéo khi đâm xuyên qua vùng này có thể gây tổn thương mạch máu nghiêm trọng.

Nếu động mạch hoặc tĩnh mạch dưới đòn bị tổn thương, máu có thể chảy vào khoang màng phổi rất nhanh. Khi máu tiếp tục tích tụ trong khoang màng phổi, phổi có thể bị chèn ép, gây khó thở, suy hô hấp. Đồng thời, tình trạng mất máu cấp có thể khiến huyết áp tụt nhanh, dẫn đến sốc mất máu và đe dọa tính mạng nếu không được phát hiện, xử trí kịp thời.

Điều đáng lo ngại là mức độ nguy hiểm của vết thương không phải lúc nào cũng thể hiện qua hình ảnh bên ngoài nên khiến người bệnh dễ chủ quan. Trong khi bên trong cơ thể bệnh nhân có thể đang mất một lượng máu rất lớn.

Từ trường hợp trên, BS. CKI. Hồ Huỳnh Anh Hùng khuyến cáo: khi bị dao, kéo hoặc vật sắc nhọn đâm vào vùng thượng đòn bên phải hoặc bên trái, người bệnh cần được đưa đến cơ sở y tế gần nhất càng sớm càng tốt, ngay cả khi vết thương bên ngoài không chảy máu nhiều hoặc nhìn có vẻ không nghiêm trọng.

Người bệnh không nên chủ quan chỉ vì vết thương ngoài da nhỏ, bởi tổn thương mạch máu ở khu vực này có thể gây mất máu âm thầm và tràn vào khoang màng phổi, đe dọa tính mạng trong gang tấc.

Để được tư vấn và đặt lịch khám các bệnh lý tại Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á, quý khách có thể liên hệ:

Facebook: BVXA – Bệnh Viện Đa Khoa Xuyên Á Tây Ninh

–