UNG THƯ CỔ TỬ CUNG – ĐỪNG ĐỢI ĐẾN KHI CÓ TRIỆU CHỨNG MỚI TẦM SOÁT

Một căn bệnh có thể âm thầm tiến triển trong nhiều năm nhưng lại có cơ hội phòng ngừa và phát hiện sớm – đó là ung thư cổ tử cung. Việc chủ động tiêm vắc xin HPV, duy trì thói quen khám phụ khoa, tầm soát sức khỏe định kỳ giúp phát hiện sớm những bất thường tại cổ tử cung, từ đó có hướng xử trí phù hợp, hạn chế nguy cơ bệnh tiến triển và nâng cao hiệu quả điều trị. 

1. Ung thư cổ tử cung – bệnh lý đang phổ biến toàn cầu 

Hiện nay, ung thư cổ tử cung vẫn là một trong những vấn đề đáng lưu ý đối với sức khỏe phụ nữ tại Việt Nam, dù tỷ lệ mắc thấp hơn một số quốc gia trong khu vực. Theo ước tính mới nhất của GLOBOCAN 2024, tỷ lệ mắc ung thư cổ tử cung tại Việt Nam khoảng 12,3 ca/100.000 phụ nữ và tỷ lệ tử vong khoảng 6,1 ca/100.000 phụ nữ. 

Ung thư cổ tử cung là bệnh lý ác tính, bệnh xuất hiện ở vùng chuyển tiếp giữa tế bào biểu mô gai ở cổ ngoài và tế bào biểu mô tuyến ở cổ trong. Ung thư xảy ra khi các tế bào phát triển và tăng sinh bất thường, xâm lấn vào các khu vực xung quanh và di căn đến các bộ phận khác trong cơ thể. 

Phụ nữ mắc ung thư cổ tử cung thường là những người trong độ tuổi sinh sản, từ 25 – 45 tuổi. Những trường hợp trên 65 tuổi thường phát hiện bệnh muộn do không được tầm soát và điều trị trước đó. 

2. Nguyên nhân ung thư cổ tử cung

Theo các bác sĩ chuyên khoa, yếu tố phổ biến gây ung thư cổ tử cung là nhiễm virus gây u nhú ở người, hay còn gọi là virus HPV. Virus HPV chủ yếu lây nhiễm qua đường tình dục, một số ít trường hợp dẫu chỉ tiếp xúc ngoài da nhưng vẫn có nguy cơ bị lây nhiễm. 

Bên cạnh đó, các yếu tố nguy cơ của ung thư cổ tử cung thường do: 

• Có bạn tình bị nhiễm bệnh lây qua đường tình dục hoặc đã từng mắc ung thư cổ tử cung
• Quan hệ tình dục với nhiều bạn tình và quan hệ không an toàn
• Quan hệ tình dục sớm, trước 20 tuổi
• Vệ sinh vùng kín sai cách
• Hút thuốc lá
• Uống thuốc tránh thai kéo dài. 

Muốn phòng ngừa hiệu quả bệnh lý này, phụ nữ cần dựa trên các nguyên nhân gây bệnh để giảm thiểu mọi yếu tố nguy cơ gây bệnh. 

3. Dấu hiệu nhận biết ung thư cổ tử cung

Ung thư cổ tử cung thường diễn tiến âm thầm, không biểu hiện rõ ràng ở giai đoạn đầu, người bệnh khó nhận biết. Bệnh lý này thường tiến triển qua 4 giai đoạn, theo từng giai đoạn thì bệnh sẽ càng lan rộng. Khi các triệu chứng xuất hiện rõ ràng hơn, nghĩa là các tế bào ung thư đã di căn lan rộng. 

Một số dấu hiệu nhận biết ung thư cổ tử cung: 

• Đau rát vùng chậu hoặc đau khi quan hệ tình dục
• Chảy máu âm đạo bất thường, nhất là sau khi quan hệ tình dục
• Dịch tiết âm đạo bất thường, có màu xám đục và có mùi hôi
• Khó chịu khi đi tiểu
• Kinh nguyệt thất thường, kéo dài
• Sụt cân, mệt mỏi không rõ nguyên nhân

Khi ung thư cổ tử cung lan rộng đến phần dưới của âm đạo hoặc các thành phần của khung chậu, có thể làm tắc niệu quản, xâm lấn vào bàng quang hoặc trực tràng, thậm chí lan đến các cơ quan xa như phổi hoặc xương. 

4. Các phương pháp tầm soát và phòng ngừa ung thư cổ tử cung

Ung thư cổ tử cung là bệnh lý nguy hiểm nhưng hoàn toàn có thể phòng ngừa bằng cách tầm soát sức khỏe phụ khoa định kỳ và tuân thủ lối sống khoa học, lành mạnh. Cách tốt nhất để phát hiện sớm bệnh là thực hiện các xét nghiệm sàng lọc định kỳ. 

Các phương pháp tầm soát ung thư cổ tử cung, bao gồm: 

• Khám phụ khoa: khám phụ khoa định kỳ 6 tháng – 1 năm/lần đối với phụ nữ trong độ tuổi sinh sản là rất cần thiết. Việc thăm khám định kỳ giúp bác sĩ dễ dàng đánh giá, nghi ngờ khi phát hiện những tổn thương, bất thường ngay từ sớm để chỉ định các xét nghiệm tầm soát chuyên sâu phù hợp. 
• Soi cổ tử cung: các bác sĩ sẽ quan sát khu vực cổ tử cung bằng thiết bị phóng đại chuyên dụng trong phụ khoa. Phương pháp soi cổ tử cung mang lại hình ảnh thật được phóng to gấp 10 – 30 lần so với thực tế, giúp bác sĩ dễ dàng quan sát những tổn thương, bất thường khó quan sát bằng mắt thường. Nếu phát hiện những bất thường trong quá trình soi, các bác sĩ sẽ lấy một vài mảnh mô nhỏ để sinh thiết nhằm phát hiện các tế bào ác tính, chẩn đoán bệnh chính xác hơn. 
• Xét nghiệm tế bào Pap smear: các bác sĩ tiến hành thu thập mẫu phết tế bào từ khu vực cổ tử cung và gửi mẫu này đến phòng xét nghiệm để phân tích sự xuất hiện của virus HPV. Xét nghiệm này có thể phát hiện những thay đổi của các tế bào có nguy cơ dẫn đến hình thành khối u ác tính. 
• Xét nghiệm Thinprep: lấy một mẫu mô nhỏ ở cổ tử cung cho vào lọ Thinprep rồi chuyển vào phòng thí nghiệm và xử lý bằng máy Thinprep một cách tự động. Phương pháp này giúp nâng cao chất lượng các mẫu tế bào đã thu thập, đảm bảo độ chính xác của việc tầm soát bệnh lý so với các phương pháp truyền thống. 
• Xét nghiệm virus HPV: HPV là virus phổ biến lây truyền qua đường tình dục và gây ung thư cổ tử cung. Xét nghiệm HPV giúp phát hiện sớm các chủng virus HPV có liên quan đến nguy cơ gây ung thư cổ tử cung. Mẫu tế bào được lấy ra từ cổ tử cung, được chiết tách bằng máy phân tích nhằm xác định chính xác sự hiện diện của virus HPV. 

• Tiêm vắc xin HPV: Hiện nay đã có vắc xin phòng HPV cho độ tuổi 9 – 26 tuổi và 9 – 45 tuổi. Tiêm vắc xin HPV được khuyến cáo là giải pháp phòng ngừa hiệu quả bệnh lý ung thư cổ tử cung. Hiện nay, đã có vắc xin Gardasil 9 và Gardasil 4 dành cho nữ giới từ 9 – 45 tuổi. 

Việc sàng lọc, phát hiện sớm các dấu hiệu bất thường ngay từ giai đoạn khởi phát giúp cải thiện đáng kể tỷ lệ điều trị thành công, ngăn ung thư tiến triển, di căn tới các khu vực lân cận. 

5. Các phương pháp điều trị ung thư cổ tử cung hiện đại

Hiện nay, các phương pháp chính điều trị ung thư cổ tử cung bao gồm: phẫu thuật, xạ trị, hóa trị, liệu pháp nhắm trúng đích, liệu pháp miễn dịch. Tùy thuộc vào giai đoạn bệnh và sức khỏe người bệnh mà bác sĩ chỉ định phương pháp điều trị phù hợp. 

• Phẫu thuật: cắt bỏ mô bệnh hoặc tử cung, được lựa chọn khi bệnh ở giai đoạn sớm. Bác sĩ có thể sẽ khoét chóp cổ tử cung, cắt một phần cổ tử cung, cắt tử cung triệt căn kèm nạo vét hạch chậu (tùy mức độ di căn bệnh).

• Hóa trị: dùng thuốc đường uống hoặc truyền tĩnh mạch để tiêu diệt tế bào ung thư, thường kết hợp hóa xạ trị đồng thời ở giai đoạn bệnh tiến triển. 
• Xạ trị: khi bệnh ở giai đoạn tiến triển tại chỗ, xạ trị được áp dụng. Sử dụng tia X năng lượng cao hoặc các loại bức xạ khác để tiêu diệt tế bào ung thư, ngăn không cho chúng phát triển. Trong một số trường hợp, xạ trị kết hợp với hóa trị để tăng hiệu quả điều trị. 
• Liệu pháp nhắm trúng đích: sử dụng thuốc tác động riêng vào các phân tử đặc hiệu hoặc mạch máu nuôi khối u, hạn chế tổn thương tế bào lành
• Liệu pháp miễn dịch: kích thích hệ thống miễn dịch tự nhiên của cơ thể nhận diện và phá hủy tế bào ung thư, thường dùng cho giai đoạn di căn hoặc tái phát. 
• Phối hợp điều trị đa mô thức: trên thực tế, người bệnh không chỉ sử dụng một phương pháp điều trị duy nhất. Tùy theo mức độ bệnh, kích thước khối u mà bác sĩ có thể phối hợp điều trị đa mô thức, bao gồm phẫu trị, hóa trị, xạ trị kết hợp. Việc lựa chọn phác đồ cần được cá thể hóa theo từng giai đoạn bệnh. 

Tại Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á, lợi thế mô hình bệnh viện đa khoa giúp người bệnh được thăm khám, chẩn đoán và điều trị với sự phối hợp giữa nhiều chuyên khoa, đặc biệt trong những bệnh lý cần điều trị đa mô thức như ung thư.

Bệnh viện có Khu Điều trị Ung bướu Kỹ thuật cao được trang bị hệ thống xạ trị gia tốc tuyến tính, CT mô phỏng và SPECT/CT, cùng đội ngũ bác sĩ, chuyên gia giàu kinh nghiệm. Các phương pháp phẫu thuật, hóa trị, xạ trị và điều trị toàn thân được phối hợp tùy theo tình trạng và giai đoạn bệnh, hướng đến xây dựng phác đồ điều trị toàn diện, cá thể hóa cho từng người bệnh.

Việc tổ chức điều trị trong cùng một hệ thống đa chuyên khoa góp phần rút ngắn thời gian chờ đợi, thuận tiện trong quá trình thăm khám và phối hợp điều trị, đồng thời nâng cao tính liên tục và hiệu quả chăm sóc người bệnh ung thư nói chung và bệnh nhân ung thư cổ tử cung nói riêng.

Để được tư vấn và đặt lịch khám các bệnh lý tại Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á, quý khách có thể liên hệ:

Facebook: BVXA – Bệnh Viện Đa Khoa Xuyên Á Tây Ninh

–