SỐT CAO KÉO DÀI, VIÊM GAN CẤP TỪ MỘT VẾT ĐỐT

Gần hai tuần sốt cao liên tục, men gan tăng dần qua các lần xét nghiệm nhưng vẫn chưa xác định được nguyên nhân. Bước ngoặt đến từ một vết loét nhỏ trên da bụng được bác sĩ Nội tổng quát phát hiện khi thăm khám kỹ lưỡng, trở thành manh mối quan trọng giúp định hướng chẩn đoán sốt mò và lựa chọn kháng sinh phù hợp. Chỉ sau một ngày điều trị, cơn sốt dai dẳng suốt gần hai tuần đã chấm dứt.

Hai tuần sốt cao liên tục và tổn thương gan cấp không rõ nguyên nhân

Sau khi làm vườn về, bà N.S. (54 tuổi, quốc tịch Campuchia) bắt đầu xuất hiện các triệu chứng sốt, đau đầu, mệt mỏi, ho, đau bụng kèm nôn ói. Dù đã điều trị tại một số cơ sở y tế địa phương nhưng tình trạng sức khỏe của bà vẫn không cải thiện.

Những ngày sau, người bệnh tiếp tục sốt cao, mệt nhiều và xuất hiện khó thở. Gia đình quyết định đưa bà sang Việt Nam, cấp cứu tại BVĐK Xuyên Á Tây Ninh. Bà S. được nhập viện trong tình trạng sốt cao, rét run, khó thở, đau bụng và buồn nôn. Sau xử trí ban đầu tại Khoa Cấp cứu, bà được chuyển đến Khoa Nội Tổng quát để tiếp tục điều trị.

Kết quả xét nghiệm ghi nhận men gan tăng và tiếp tục tăng dần qua các lần kiểm tra, biểu hiện tình trạng tổn thương gan cấp. Đến thời điểm này, người bệnh đã sốt kéo dài gần hai tuần.

Truy tìm nguyên nhân gây sốt kéo dài

Sốt kéo dài kèm tổn thương gan cấp khiến các bác sĩ phải cân nhắc nhiều nguyên nhân như viêm gan do virus, áp-xe gan, nhiễm trùng đường mật, nhiễm khuẩn huyết, sốt xuất huyết, sốt rét hoặc tổn thương gan do thuốc đã sử dụng trước đó.

Ê-kíp Khoa Nội Tổng quát tiến hành thăm khám, xét nghiệm và tầm soát các ổ nhiễm trùng thường gặp. Tuy nhiên, kết quả chưa xác định được tiêu điểm nhiễm trùng. Trong khi đó, người bệnh vẫn sốt, men gan tiếp tục tăng. Do vậy,  có thể cải thiện tình trạng này, các bác sĩ phải tìm được chính xác nguyên nhân khiến người bệnh sốt kéo dài và tổn thương gan ngày càng rõ.

Bước ngoặt từ một vết loét nhỏ trên da bụng

Khi các xét nghiệm ban đầu chưa xác định được nguyên nhân, các bác sĩ tiếp tục khai thác yếu tố dịch tễ và thăm khám toàn thân kỹ lưỡng, kể cả những vùng da kín đáo ít được chú ý.

Trong quá trình thăm khám, bác sĩ phát hiện trên da bụng người bệnh một tổn thương nhỏ, khô, đóng vảy và không đau. Đáng chú ý, chính người bệnh cũng không biết mình có vết tổn thương này.

Kết hợp đặc điểm người bệnh thường xuyên làm vườn, sốt cao kéo dài, tổn thương gan cấp chưa rõ nguyên nhân cùng vết loét đặc trưng tại vị trí đốt, các bác sĩ hướng đến chẩn đoán sốt mò.

Người bệnh được chỉ định điều trị bằng doxycycline – kháng sinh thường được sử dụng trong điều trị sốt mò – kết hợp điều trị hỗ trợ và theo dõi sát diễn tiến lâm sàng. Kết quả xét nghiệm Real-time PCR mẫu máu phát hiện Orientia tsutsugamushi, tác nhân gây bệnh sốt mò, qua đó xác nhận chẩn đoán.

Đáng chú ý, chỉ sau một ngày sử dụng doxycycline, người bệnh hết sốt, sau gần hai tuần sốt kéo dài. Các triệu chứng toàn thân cũng dần cải thiện. Sau khoảng hai tuần điều trị tại Khoa Nội Tổng quát, sức khỏe bà N.S. ổn định và được xuất viện.

Vì sao một vết đốt nhỏ có thể gây tổn thương gan?

Sốt mò là bệnh truyền nhiễm do vi khuẩn Orientia tsutsugamushi gây ra, lây truyền sang người qua vết đốt của ấu trùng mò nhiễm bệnh, thường gặp ở môi trường bụi rậm, cây cỏ. Tại vị trí bị đốt có thể hình thành vết loét đóng vảy đặc trưng, gọi là eschar.

Sau khi xâm nhập cơ thể, vi khuẩn có thể gây tổn thương tế bào nội mô mạch máu và phản ứng viêm toàn thân, ảnh hưởng đến nhiều cơ quan như gan, phổi, thận và hệ thần kinh.

Tăng men gan là một trong những bất thường xét nghiệm thường gặp ở người mắc sốt mò. Bệnh cũng có thể gây ho, khó thở và các biểu hiện tổn thương phổi.

Điều đáng lưu ý là ấu trùng mò thường đốt ở những vùng da kín đáo như nách, bẹn, vùng cạp quần, dưới vú hoặc sau tai. Vết loét thường không đau nên người bệnh dễ bỏ qua. Ngoài ra, không phải trường hợp sốt mò nào cũng xuất hiện vết loét đặc trưng.

Bác sĩ cảnh báo nguy cơ bỏ sót bệnh sốt mò

BS.CKI. Hồ Ngọc Việt – Trưởng khoa Nội Tổng quát, BVĐK Xuyên Á Tây Ninh cho biết, sốt mò có biểu hiện ban đầu đa dạng như sốt, đau đầu, ho hoặc các triệu chứng tiêu hóa, nên dễ nhầm lẫn với nhiều bệnh nhiễm trùng khác.

“Trước một ca sốt kéo dài kèm men gan tăng, chúng ta dễ tập trung vào gan mật hoặc virus viêm gan. Khi đã rà soát mà chưa thấy tiêu điểm, cần hỏi lại thật kỹ yếu tố dịch tễ và khám lại toàn thân, kể cả những vùng kín đáo. Đôi khi chìa khóa chẩn đoán chỉ là một vết loét nhỏ không đau.”

Theo bác sĩ Việt, sốt mò có thể đáp ứng tốt với kháng sinh phù hợp nếu được phát hiện và điều trị kịp thời. Ngược lại, chẩn đoán muộn có thể khiến bệnh diễn tiến nặng, gây tổn thương nhiều cơ quan, thậm chí đe dọa tính mạng. Hiện chưa có vaccine phòng bệnh sốt mò.

Để chủ động phòng bệnh, đặc biệt với những người thường xuyên làm vườn, làm rẫy hoặc đi rừng, bác sĩ khuyến cáo:

• Mặc quần áo dài, sử dụng phương tiện bảo hộ khi làm việc tại khu vực nhiều cây cỏ, bụi rậm.
• Hạn chế ngồi, nằm trực tiếp trên bãi cỏ; thường xuyên phát quang bụi rậm quanh nhà.
• Tắm rửa, thay quần áo sau khi làm việc ngoài trời; chú ý kiểm tra các vùng da kín đáo như nách, bẹn, cạp quần.

Khi xuất hiện sốt cao hoặc sốt kéo dài không rõ nguyên nhân, đặc biệt sau khi làm việc tại khu vực nhiều cây cỏ, người dân nên đến cơ sở y tế thăm khám sớm và chủ động cung cấp thông tin về công việc, môi trường sinh hoạt để hỗ trợ bác sĩ chẩn đoán. Không tự ý sử dụng kháng sinh hoặc kéo dài việc điều trị tại nhà.

Để được tư vấn và đặt lịch khám các bệnh lý tại Bệnh viện Đa khoa Xuyên Á, quý khách có thể liên hệ:

Facebook: BVXA – Bệnh Viện Đa Khoa Xuyên Á Tây Ninh

–